Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: ΑμεΑ (Κριτήριο αξιολόγησης)
Α. Μη λογοτεχνικό κείμενο
A Ball for All: Μια ελληνική πρωτοβουλία σκορπίζει χαρά
στα παιδιά με οπτική αναπηρία σε όλο τον κόσμο
To κείμενο δημοσιεύτηκε στις 30/4/2022 από την Αλεξάνδρα Πράσσα στην ιστοσελίδα της εφημερίδας «ΤΑ ΝΕΑ» – tanea.gr (διασκευή).
Πέντε ήπειροι, 194 χώρες, περισσότερες από 6.000 μπάλες. Όσο εντυπωσιακοί και αν είναι οι αριθμοί της δράσης του «A Ball for All», ωχριούν μπροστά στην αίσθηση που δημιουργεί ο ενθουσιασμός του κ. Ηλία Μάστορα, εμπνευστή της πρωτοβουλίας κάθε παιδί με οπτική αναπηρία σε κάθε χώρα του κόσμου να αποκτήσει εντελώς δωρεάν μια μπάλα ποδοσφαίρου προσαρμοσμένη στις ανάγκες του – επομένως και πρόσβαση στο παιχνίδι και τη χαρά.
Από το 1994 μέχρι και σήμερα, ο κ. Μάστορας προσφέρει εθελοντική εργασία, αρχικά ως προπονητής σκακιού στη «Σχολή Τυφλών Θεσσαλονίκης» και στη συνέχεια και ως εθελοντής διαιτητής σε διεθνές επίπεδο ποδοσφαίρου τυφλών. Στους Παραολυμπιακούς της Αθήνας το 2004 και του Πεκίνου το 2008, διαιτήτευσε τον τελικό για το χρυσό μετάλλιο, ενώ στο Ρίο το 2016 ήταν υπεύθυνος διαιτησίας. Κι όμως, η σκέψη για τη δημιουργία της ειδικής μπάλας για παιδιά με οπτικές αναπηρίες, που είναι η μοναδική που υπάρχει στον κόσμο, προέκυψε μάλλον τυχαία, 20 χρόνια μετά την πρώτη του εμπλοκή με το άθλημα, όπως εξηγεί ο ίδιος.
Φανταστείτε τη δυσκολία να παίξει ένα μικρό παιδί ποδόσφαιρο με τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας, όταν η μπάλα ζυγίζει 550 γραμμάρια! Όπως αναφέρει ο κος Μάστορας, «πήρε 20 χρόνια για να συνειδητοποιήσω την ανάγκη δημιουργίας της ειδικής, πιο ελαφριάς μπάλας σε σχέση με την αντίστοιχη των ενηλίκων που ήδη υπήρχε. Η μπάλα που δημιούργησα είναι μια παγκόσμια πατέντα, η μοναδική ελαφριά μπάλα 250γρ., με 4 εσωτερικούς μηχανισμούς. Η μπάλα δεν πωλείται, αλλά μόνο δωρίζεται, καθώς βασική προτεραιότητα είναι το δικαίωμα κάθε παιδιού με προβλήματα όρασης στη χαρά, ανεξάρτητα από την οικονομική ευχέρεια. Οι ανάγκες είναι παγκόσμιες και δεν υπάρχει κάποια παρόμοια μπάλα ή καμπάνια, οπότε είναι χαρά μας κάθε εβδομάδα να στέλνουμε μπάλες σε χώρες που δεν έχουμε ταξιδέψει. Όλα τα έξοδα καλύπτονται από εμάς μέσω των προγραμμάτων που τρέχουμε και είναι μεγάλη η χαρά μας, όταν μας στέλνουν φωτογραφίες και videos. Από την πρώτη στιγμή είχα την αίσθηση ότι αυτή η δημιουργία θα με συνοδεύει σε όλη μου τη ζωή. Ήμουν τυχερός, καθώς από την αρχή πήρε παγκόσμιες διαστάσεις με την επίσημη πρώτη παρουσίαση στο Κατάρ, παρουσία του Xavi Hernandez. Έχω κρατήσει εκείνη την μπάλα με την υπογραφή του, καθώς οι υπόλοιπες μοιράστηκαν στα παιδιά, με ή χωρίς οπτική αναπηρία, στην εκδήλωση για την Εθνική Ημέρα Αθλητισμού».
Δεν είναι εφικτό να αλλάξουμε τον κόσμο, αλλά αλλάζοντας την καθημερινότητα κάποιων παιδιών, είναι σημαντικό. Θέλει προσπάθεια και χαμόγελο και να ξεπερνάς τις προκλήσεις.
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
1η δραστηριότητα
Α1. Να χαρακτηρίσεις ως σωστή (Σ) ή λανθασμένη (Λ) καθεμία από τις παρακάτω περιόδους με βάση το Κείμενο:
- Η δράση «A Ball for All» έχει προσφέρει μπάλες σε περισσότερες από 190 χώρες.
- Ο κ. Ηλίας Μάστορας ξεκίνησε την εθελοντική του προσφορά το 2004 στους Παραολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας.
- Η ειδική μπάλα για παιδιά με οπτική αναπηρία ζυγίζει λιγότερο από τη μπάλα των ενηλίκων.
- Η μπάλα που δημιούργησε ο κ. Μάστορας είναι μοναδική παγκοσμίως και αποτελεί πατέντα.
- Η βασική προτεραιότητα της δράσης είναι το οικονομικό κέρδος από την πώληση της μπάλας.
Μονάδες 15
2η δραστηριότητα
Α2. α) Όλα τα έξοδα καλύπτονται από εμάς
- Στην πιο πάνω πρόταση η σύνταξη είναι ενεργητική ή παθητική;
- Να μετατρέψετε την πιο πάνω πρόταση στην αντίθετη συντακτική μορφή.
β) επομένως, όμως, καθώς, ή, αλλά. Τι δηλώνουν οι παραπάνω διαρθρωτικές λέξεις που συμβάλλουν στη συνοχή του κειμένου;
γ) Να γράψετε ένα συνώνυμο για κάθε μία από τις υπογραμμισμένες λέξεις του κειμένου: εντελώς, βασική, ευχέρεια, εφικτό, προκλήσεις.
Μονάδες 15
3η δραστηριότητα
Α3. Σε άρθρο σου για τη σχολική εφημερίδα να εξηγήσεις πώς αντιλαμβάνεσαι την έννοια της παροχής ίσων ευκαιριών μάθησης και ψυχαγωγίας σε όλα τα παιδιά, ειδικότερα και σε αυτά που έχουν κάποια μορφή αναπηρίας. Μπορείς να αξιοποιήσεις τις ιδέες του κειμένου και την εμπειρία σου από το σχολείο. (250 λέξεις)
Μονάδες 20
Β. Λογοτεχνικό κείμενο
ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΕΗΣ (1955- )
Α’ Εθνική
Το ποίημα ανήκει στη συλλογή «Ο δράκος του μεσημεριού» (εκδ. Ύψιλον, Αθήνα 1983).
Αγνοώ την Ελλάδα και το σούρουπο η κυρα-Θάλασσα
σαλιώνει τα φρύδια μου και κλαίει γιατί ασυγκίνητος
τραβώ το μαχαίρι απ’ το σώμα της πατρίδας μου,
που γεύτηκε λίγο πριν δυο ημιχρόνια παράτολμης ξεγνοιασιάς.
Το υπέροχο μεσημέρι μιας ηλιόλουστης Κυριακής
είναι η ευκαιρία για να θωπεύεις το γαλάζιο
του Αττικού ουρανού και τα λιγοστά πουλιά της Αθήνας
ζευγαρώνουν κάτω απ’ τα μάτια των παιδιών, που κολλημένα
στα τρανζίστορς προσεύχονται διστακτικά.
Μουστακαλήδες τραβάνε για την παραλία
κι όσοι δεν χωράνε στα γήπεδα λουφάζουν
μέσα στης καρδιάς μου τον σπαραγμό.
Κι οι πέτρες γίνονται μπάλες, μπάλες γίνονται οι μανάδες,
μπάλες παλιές ρόδες, μπάλες γίνονται κι οι πατεράδες,
μπάλες γίνονται στα πόδια των παιδιών τ’ άλλα παιδιά.
Λαχτάρα μου, φύγε για το Σούνιο
κι από κει πήδα στο νερό ν’ αγναντέψεις
τα βουλιαγμένα πιθάρια.
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
1η δραστηριότητα
Β1. Σύμφωνα με το ποίημα, τι προσπαθούν να κερδίσουν οι άνθρωποι μέσα από το ποδόσφαιρο την Κυριακή και ποια φράση του κειμένου το επιβεβαιώνει;
Μονάδες 15
2η δραστηριότητα
α) Να εντοπίσεις στο ποίημα τους στίχους όπου χρησιμοποιείται το γ΄ πληθυντικό, το α΄ ενικό και το β’ ενικό πρόσωπο δίνοντας από ένα παράδειγμα (μον.3) και να ερμηνεύσεις τη λειτουργία τους στο συγκεκριμένο κάθε φορά σημείο. (μον.6)
β) Να εντοπίσεις και να καταγράψεις στο τετράδιό σου μία εικόνα, μία μεταφορά και μία προσωποποίηση. (μον.6)
Μονάδες 15
3η δραστηριότητα
Β3. Το μεσημέρι της Κυριακής είναι συνδεδεμένο με τους ποδοσφαιρικούς αγώνες των αθλητικών ομάδων, δηλαδή με την «μπάλα», που κατ’ επανάληψη αναφέρεται στο ποίημα. Ποια στάση φαίνεται να έχει το ποιητικό υποκείμενο απέναντι σε αυτό το γεγονός; Πιστεύεις ότι έχει επικαιρότητα το ποίημα και γιατί; Να απαντήσεις σε ένα κείμενο 100-150 λέξεων.
Μονάδες 20
«Το/τα θέμα/τα προέρχεται και αντλήθηκε/αν από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida)».
Ακολουθείστε μας και στο Tik Tok
