Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Εναλλακτικά μέσα μεταφοράς (Κριτήριο αξιολόγησης)
Α. Μη λογοτεχνικό κείμενο
«Ζωή – πατίνι» με τη νέα μόδα στην Ευρώπη
Το κείμενο που ακολουθεί, δημοσιεύθηκε στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας «Καθημερινή» στις 17/8/2019.
Είναι βέβαιο ότι η είδηση που ακολουθεί θα λυπήσει τους λάτρεις των ηλεκτρικών πατινιών, που έχουν πλέον καταλάβει τους δρόμους της Ευρώπης, και όχι μόνον. Οι δημοτικές αρχές του Μιλάνου αποφάσισαν να βάλουν οριστικό τέλος σε αυτήν τη νέα μάστιγα, δίνοντας στις εταιρείες που τα εκμεταλλεύονται προθεσμία τριών ημερών για να τα απομακρύνουν. Ειδικότερα, οι αρμόδιοι αντιδήμαρχοι για την ασφάλεια, Άννα Σκαβούτσο, και Μεταφορών, Μάρκο Γκρανέλι, εξέδωσαν διαταγή για να αποσυρθούν τα ηλεκτρικά πατίνια από τους δρόμους του Μιλάνου έως ότου ο δήμος καταρτίσει και δημοσιεύσει σχετικό διαγωνισμό για την ανάθεση της ενοικίασής τους, και τοποθετηθούν οι σχετικέςσημάνσεις με τις οδηγίες χρήσης και τις απαγορεύσεις που προβλέπονται από τη νομοθεσία. Σήμερα στο Μιλάνο λειτουργούν επτά εταιρείες ενοικίασης ηλεκτρικών πατινιών, ενώ δεν είναι λίγοι οι ντόπιοι που, αποφασίζοντας να εξοικονομήσουν χρήματα μακροπρόθεσμα, αγόρασαν το δικό τους. Σύμφωνα με τους παρόντες κανονισμούς, η χρήση τους επιτρέπεται μόνο σε πεζόδρομους και η μέγιστη ταχύτητά τους δεν πρέπει να υπερβαίνει τα έξι χιλιόμετρα την ώρα. Ωστόσο, οι αναβάτες τους δεν φαίνεται να το βάζουν κάτω και εφορμούν και στους δρόμους. Ήδη έχουν καταγραφεί πολλά μικροατυχήματα, αλλά και μία παράσυρση πεζού, ο οποίος κατέληξε στο νοσοκομείο με πολλαπλά κατάγματα.
Όμως, τα ηλεκτρικά πατίνια συνιστούν πανευρωπαϊκή μάστιγα, που έχει εξοργίσει πολλούς κατοίκους, εποχούμενους[1] και πεζούς των ευρωπαϊκών μητροπόλεων.
Οι λάτρεις του μέσου, βέβαια, θεωρούν ότι πρόκειται για ένα πραγματικό άλμα στο μέλλον των μεταφορών κι έναν καταπληκτικό τρόπο για να μετακινηθείς με ταχύτητα, από το Λούβρο στον Πύργο του Άιφελ, χωρίς να παραγάγεις ατμοσφαιρική ρύπανση. Οι επικριτές του, ωστόσο, διαφωνούν, επισημαίνοντας τον διαρκή αυξανόμενο αριθμό των τραυματισμών, αλλά και των θανάτων από συγκρούσεις με ηλεκτρικά πατίνια καταγγέλλοντας ταυτόχρονα την τρομερήενόχληση που προκαλούν σε πεζούς, ποδηλάτες και αυτοκινητιστές, οι οποίοι διεκδικούν και αυτοί μία θέση σε δρόμους και πεζοδρόμια. […]
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
1η δραστηριότητα
Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ), σύμφωνα με το κείμενο:
- Η απόφαση των δημοτικών αρχών του Μιλάνου προβλέπει την οριστική απομάκρυνση των ηλεκτρικών πατινιών χωρίς καμία προοπτική επιστροφής τους.
- Σύμφωνα με τους κανονισμούς, η χρήση των ηλεκτρικών πατινιών επιτρέπεται τόσο στα πεζοδρόμια όσο και στους δρόμους, αρκεί να μην ξεπερνούν τα έξι χιλιόμετρα την ώρα.
- Ένας από τους λόγους για την απαγόρευση των πατινιών στο Μιλάνο είναι η πρόκληση ατυχημάτων, συμπεριλαμβανομένης και της παράσυρσης πεζού.
- Οι υποστηρικτές των ηλεκτρικών πατινιών τα θεωρούν ένα μέσο που συμβάλλει στη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
- Οι επικριτές του μέσου εστιάζουν μόνο στην ηχορύπανση που προκαλούν τα πατίνια και όχι στην οδική ασφάλεια.
Μονάδες 15
2η δραστηριότητα
Α2. α) Να βρείτε ένα αντώνυμο για καθεμία από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου: θα λυπήσει σχετικές μακροπρόθεσμα παρόντες τρομερή
β) οι αρμόδιοι αντιδήμαρχοι για την ασφάλεια, Άννα Σκαβούτσο, και Μεταφορών, Μάρκο Γκρανέλι, εξέδωσαν διαταγή
- Στην πιο πάνω πρόταση η σύνταξη είναι ενεργητική ή παθητική;
- Να μετατρέψετε την πιο πάνω πρόταση στην αντίθετη συντακτική μορφή.
γ) Στην τρίτη παράγραφο του κειμένου να εντοπίσετε έναν τρόπο ανάπτυξης της παραγράφου τεκμηριώνοντας την απάντησή σας με μια αναφορά στο κείμενο.
Μονάδες 15
3η δραστηριότητα
Α3. Έχει διατυπωθεί από πολλούς η άποψη ότι η τεχνολογία και οι εφαρμογές της μπορεί να οδηγήσουν σε μέσα μαζικής μεταφοράς με φιλικότερο και προς τους ανθρώπους και προς το περιβάλλον χαρακτήρα. Με αφετηρία την παραπάνω θέση και με βάση το κείμενο που διάβασες, αλλά και τα προσωπικά σου βιώματα, να γράψεις ένα άρθρο 200 – 250 λέξεων για τη σχολική εφημερίδα, στο οποίο θα καταθέτεις την άποψή σου σχετικά με την αναγκαιότητα χρήσης εναλλακτικών μέσων μεταφοράς στην καθημερινή ζωή.
Μονάδες 20
Β. Λογοτεχνικό κείμενο
ΑΡΓΥΡΗΣ ΧΙΟΝΗΣ (1943 – 2011)
Το ποδήλατο
Το ποίημα που ακολουθεί ανήκειστη συλλογή «Στο υπόγειο», (εκδ. Νεφέλη, 2004).
Το παιδικό ποδήλατό μου, ο άλλοτε απαστράπτων Πήγασος
που απογειωνόταν μόλις τον καβάλαγα, έχει για πάντα
τώρα υπογειωθεί. Κι ας λέω ψέματα, αδιάκοπα,
στον εαυτό μου και σ’ εκείνο, πως, κάποια μέρα
θα του αλλάξω λάστιχα, απ’ τη σκουριά του θα το γδύσω,
θα το λαδώσω και θα το γυαλίσω κι όλο τον κόσμο
μαζί του θα γυρίσω· το παιδικό ποδήλατό μου έχει για πάντα
υπογειωθεί· το ξέρω και το ξέρει.
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ
Β1. Ποια είναι η «υπόσχεση» που δίνει το ποιητικό υποκείμενο στον εαυτό του και στο ποδήλατο; Γιατί χαρακτηρίζει ο ίδιος αυτά τα λόγια ως «ψέματα»;
Μονάδες 15
Β2. α) Ποιο είναι το κυρίαρχο ρηματικό πρόσωπο που χρησιμοποιεί ο ποιητής στο απόσπασμα και ποιο συναίσθημα επιδιώκει να μεταφέρει στον αναγνώστη μέσω αυτής της επιλογής;
β) Να εντοπίσεις και να καταγράψεις στο τετράδιό σου μία προσωποποίηση, μια αντίθεση και μία επανάληψη.
Μονάδες 15
Β3. Στο ποίημα του Αργύρη Χιόνη, το ποιητικό υποκείμενο διαπιστώνει με θλίψη πως το ποδήλατό του έχει πια «υπογειωθεί». Τι συμβολίζει, κατά τη γνώμη σας, η συγκεκριμένη παραδοχή για το πέρασμα στην ενήλικη ζωή; Στη συνέχεια, αναφερθείτε στη δική σας σχέση με κάποιο αγαπημένο αντικείμενο ή παιχνίδι των παιδικών σας χρόνων: εξακολουθεί να έχει θέση στη ζωή σας ή έχει «υπογειωθεί» και αυτό; (100-150 λέξεις)
Μονάδες 20
[1] αυτοί που διανύουν μία απόσταση μέσα σε όχημα
«Το/τα θέμα/τα προέρχεται και αντλήθηκε/αν από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Tράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση (http://iep.edu.gr/el/trapeza-thematon-arxiki-selida)».
Ακολουθείστε μας και στο Tik Tok
