Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Το νόημα της εργασίας (Κριτήριο αξιολόγησης)

Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Το νόημα της εργασίας (Κριτήριο αξιολόγησης)

Α. Μη λογοτεχνικό κείμενο

Το νόημα της εργασίας

Το κείμενο είναι του Κώστα Ιερείδη, δημοσιευμένο στις 16.10.2016, στον ιστότοπο https://dialogos.com.cy.

 

Η επιλογή επαγγέλματος αποτελεί σημαντική απόφαση στη ζωή του κάθε ατόμου και, για να είναι σωστή, θα πρέπει να ταυτίζεται με τα ενδιαφέροντα, τις ικανότητες, την προσωπικότητα αλλά και το σύστημα αξιών του ατόμου. Η εργασία αποτελεί κυρίαρχο κομμάτι στη ζωή του ανθρώπου, καθώς πέραν της βιοποριστικής σημασίας αποτελεί αναγκαία δραστηριότητα για κοινωνικοποίηση και την ενίσχυση της ψυχικής μας υγείας. Κάθε άτομο που βιώνει θετικά την εργασία του προσθέτει στην προσωπική του ευχαρίστηση και την ενίσχυση της εικόνας που έχει για τον εαυτό του. Η φύση κάθε επαγγέλματος δρα ως φίλτρο και έτσι κάθε άτομο με τα αντίστοιχα χαρακτηριστικά προσωπικότητας μπορεί να ενεργήσει, να ερμηνεύσει και να βιώσει θετικά τα γεγονότα που διαδραματίζονται στο χώρο εργασίας. Το γεγονός αυτό προσφέρει στο άτομο ικανοποίηση και αίσθημα επιτυχίας, στοιχεία που με τη σειρά τους ενδυναμώνουν τη θέληση για προσφορά και την επένδυση στην εργασία. Όταν το άτομο διαβλέπει στην εργασία του ένα «σκοπό» ζωής, όταν καθοδηγείται από ένα δυνατό αίσθημα εσωτερικού προσανατολισμού, σύμφωνα με το οποίο αντιλαμβάνεται τη δουλειά του ως μέσο για να συμβάλλει σε κάτι καλύτερο ή να προσφέρει, τότε εργασία αποκτά ένα προσωπικό «νόημα» και επενεργεί ως εσωτερικό κίνητρο για επιτυχία.

Συνήθως η επαγγελματική επιτυχία συνδέεται με τη γνώση, αφού θεωρείται απαραίτητο συστατικό για να ασκεί ένα άτομο αποτελεσματικά την εργασία του. Λίγοι όμως αναγνωρίζουν ότι για να υπάρχει διάρκεια στην αποτελεσματικότητα, θα πρέπει να συνυπάρχει η συνέπεια και η μεγιστοποίηση της προσπάθειας σε διαρκή βάση. Και για να επιτευχθεί αυτό, θα πρέπει να προϋπάρχει αγάπη και ενδιαφέρον για τις δραστηριότητες που το άτομο ασκεί, καθώς όταν μια δραστηριότητα επαναλαμβάνεται χωρίς ισχυρό κίνητρο. μπορεί να μετατραπεί σε αγγαρεία και μια «άψυχη» διαδικασία. Αποτελεί, λοιπόν, κλειδί για σταθερότητα και επαγγελματική επιτυχία να υπάρχει «νόημα» σε αυτό που κάνουμε πέραν της βιοποριστικής σημασίας. Νόημα το οποίο να συνδυάζεται με τις προσωπικές μας αξίες και κίνητρα. Τα στοιχεία που μας κινητοποιούν και μας οδηγούν στο να θέλουμε να δίνουμε τον καλύτερό μας εαυτό σε ό,τι ενασχολούμαστε. Μέσα από τη δημιουργική απασχόληση σε έναν επαγγελματικό τομέα που μας εκφράζει και μας εμπνέει, ωριμάζουμε επαγγελματικά και γινόμαστε πιο εφευρετικοί, δημιουργικοί και παραγωγικοί οδηγώντας μας σε επαγγελματική σταθερότητα και επιτυχία.

Μπορεί σε εποχές αβέβαιες και με υψηλούς δείκτες ανεργίας όλα τα πιο πάνω να ακούγονται παράξενα, αποτελεί γεγονός όμως ότι η σημασία τους είναι διαχρονική και αποδεικνύεται καθημερινά. Αν ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται το λόγο για τον οποίο θα ασκήσει ή ασκεί ένα συγκεκριμένο επάγγελμα τότε έχει βρει το απαραίτητο και αναγκαίο κλειδί για επιτυχία. Η εργασία θα έχει για το συγκεκριμένο άτομο αποκτήσει νόημα για την ίδια του τη ζωή, με αποτέλεσμα να τον κινητοποιεί, να τον εμπνέει και να τον βοηθά να βιώνει θετικά την καθημερινότητα. Στην αντίθετη περίπτωση όταν η εργασία δεν έχει νόημα, μετατρέπεται σε αγγαρεία και υποχρέωση μεταφέροντας όλα τα αρνητικά συνεπακόλουθα στη ζωή του ατόμου.

Η επιλογή επαγγέλματος θα πρέπει, λοιπόν, να συνοδεύεται από την κατανόηση της συμβολής του σε κάτι ευρύτερο για μας και την κοινωνία στην οποία ζούμε. Άλλωστε, καμία διεργασία δεν αποτελεί μεμονωμένη πράξη, καθώς είναι μέρος ενός ευρύτερου πλαισίου, το οποίο ο κάθε άνθρωπος οφείλει να αναγνωρίσει και να αναζητήσει κατά τη διαδικασία λήψης απόφασης για το επαγγελματικό του μέλλον.

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

 

1^η δραστηριότητα

Α1. Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις με την ένδειξη Σωστό (Σ) ή Λάθος (Λ), με βάση το περιεχόμενο του κειμένου:

1. Η επιλογή επαγγέλματος αποτελεί σημαντική απόφαση στη ζωή του κάθε ατόμου και πρέπει να ταυτίζεται με τα ενδιαφέροντα, τις ικανότητες, την προσωπικότητα και το σύστημα αξιών του.
2. Η εργασία έχει αποκλειστικά και μόνο βιοποριστική σημασία και δεν συνδέεται με την κοινωνικοποίηση ή την ψυχική υγεία του ανθρώπου.
3. Όταν μια δραστηριότητα επαναλαμβάνεται χωρίς ισχυρό κίνητρο, μπορεί να μετατραπεί σε αγγαρεία και σε μια «άψυχη» διαδικασία.
4. Σύμφωνα με το κείμενο, η επαγγελματική επιτυχία συνδέεται συνήθως με τη γνώση, η οποία θεωρείται απαραίτητο συστατικό για αποτελεσματική εργασία.
5. Σε περιόδους αβεβαιότητας και υψηλών δεικτών ανεργίας, η σημασία της εργασίας παύει να είναι διαχρονική.

 

2^η δραστηριότητα

α) αφού, όμως, Αν, λοιπόν, Άλλωστε. Τι δηλώνουν οι παραπάνω λέξεις που συμβάλλουν στη συνοχή του κειμένου;

β) Να ξαναγράψεις τις παρακάτω φράσεις αντικαθιστώντας καθεμία από τις υπογραμμισμένες λέξεις με μία νοηματικά αντίθετη λέξη:

• και την ενίσχυση της εικόνας που έχει για τον εαυτό του
• τα γεγονότα που διαδραματίζονται
• η επαγγελματική επιτυχία συνδέεται με τη γνώση
• όλα τα πιο πάνω να ακούγονται παράξενα
• κάθε άνθρωπος οφείλει να αναγνωρίσει

 

γ) Να ετυμολογήσετε τις παρακάτω λέξεις και από το β´ συνθετικό να σχηματίσετε μια νέα σύνθετη λέξη: μετατραπεί, αποδεικνύεται, μεγιστοποίηση, κατανόηση.

 

3^η δραστηριότητα

 

 

Α3. Σε μια εκδήλωση του σχολείου σου για τον επαγγελματικό προσανατολισμό, εκφωνείς μία ομιλία προς τους καθηγητές και τους συμμαθητές σου, στην οποία εξηγείς για ποιους λόγους θεωρείς δικαιολογημένες τις ανησυχίες των νέων σχετικά με την επιλογή επαγγέλματος. (200-250 λέξεις).

Μονάδες 25

Β. Λογοτεχνικό κείμενο

ΑΓΓΕΛΟΣ ΔΟΞΑΣ (1897 ή 1900–1985)

[Εστιάδες]

Το κείμενο είναι απόσπασμα από το διήγημα του Άγγελου Δόξα (1897 ή 1890-1985) «Εστιάδες», από το βιβλίο του «Μετά τα μεσάνυχτα» (Διηγήματα Κάθετα), Α΄ έκδοση -5^η χιλιάδα, εκδ. Κορυδαλού, σ.σ.174-188.

[…] Ζούσε με τη μητέρα του που είχε μια καλή σύνταξη από τον μακαρίτη τον πατέρα του κι ένα εισοδηματάκι από κάποιο μικρό χτήμα. Η μητέρα του τον καμάρωνε και του υποδαύλιζε τη φιλοδοξία. Έβλεπε κι εκείνη διαρκώς ψηλά, είταν[1] ακατάδεχτη κι ονειρευότανε για το γιο της μεγάλα αξιώματα και μεγάλη προίκα.

Είταν εικοσιοχτώ χρονώ όταν γύρισε από το Παρίσι. Είχε βέβαια απόλυτη ανάγκη να ριχτεί στη βιοπάλη, να εργαστεί για να βγάλει το ψωμί του. Κι είχε κάθε διάθεση για εργασία. Όμως δε θέλησε, δεν του πήγαινε ν’ αρχίσει έτσι την καριέρα του. Παράσταινε το δικηγόρο «από περιωπής». Έλεγε πως αδιαφορεί για το επάγγελμα και τον ενδιαφέρει η επιστήμη, δημοσίευε πραγματείες για μεγάλα ζητήματα, καλλιεργούσε γνωριμίες και σχέσεις, τριγύριζε γύρω σε κεφαλαιούχους, βιομηχάνους, πολιτικούς, και προσπαθούσε με κάθε τρόπο να φτιάσει μια προσωπική οντότητα, ώστε να τον προσέξουν, να τον ακούσουν, να τον συζητήσουν. Όλα αυτά, εννοείται, πως έφερναν έναν κλονισμό, ένα αδιέξοδο στα οικονομικά του. Η εμφάνιση απαιτούσε έξοδα, το εισόδημά του είταν περιορισμένο και στο σπίτι του με τη μητέρα του περνούσαν πολύ στενοχωρημένα. Ευτυχώς που αυτή δεν παραπονιόταν, μα σύμφωνη με το γιο της, περισσότερο την ένοιαζε όταν της έλεγε γυρνώντας σπίτι πως εγνώρισε ένα μεγάλο πρόσωπο ή πως είταν καλεσμένος σε κάποια δεξίωση παρά, το πως είχαν τρεις μέρες να φάνε μαγειρευτό φαϊ. Η σύμπτωση τούτη στις ιδέες ανάμεσα μάνας και γιου εξασφάλιζε την υπομονή για το μέλλον.

Ύστερα από ένα σωρό απραγματοποίητες υποσχέσεις κι ένα σωρό απογοητεύσεις, ο Ματρόζος κατόρθωσε να πιαστεί. Βοηθός νομικού συμβούλου σε μια ξένη εταιρία, υποθέσεις ιδιωτικές στο εξωτερικό ύστερα και μαζί αρθρογράφος για τα εξωτερικά ζητήματα σε μια εφημερίδα, άρχισε να γίνεται γνωστός, απόχτησε κάποιαν εκτίμηση κι εβελτίωσε τα οικονομικά του ώστε, πεντέξη χρόνια μετά τον ερχομό του από το Παρίσι, να μπορέσει ν’ ανοίξει ένα γραφείο σε μέγαρο κεντρικό, να το επιπλώσει με άνεση και να πάρει γραφομηχανή και δαχτυλογράφο. 

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

 

1^η δραστηριότητα

Β1. Πώς αντιδρούσε η μητέρα στις δυσκολίες και τα οικονομικά αδιέξοδα που προκαλούσε η στάση ζωής του γιου της, και ποια κοινή αντίληψη μοιράζονταν τελικά ως προς τις προτεραιότητες της καθημερινότητάς τους;

 

2^η δραστηριότητα

α) Να αναφερθείτε στο είδος του αφηγητή της ιστορίας (χαρακτηρισμός, ρηματικό πρόσωπο, εστίαση) στο Κείμενο 2

 

β) Να εντοπίσεις και να καταγράψεις στο τετράδιό σου δύο μεταφορές και ένα ασύνδετο σχήμα.

 

3^η δραστηριότητα

Β3. Να ερμηνεύσεις, με βάση στοιχεία που δίνει το λογοτεχνικό κείμενο, τη διάθεση που δείχνει ο νεαρός δικηγόρος στην αναζήτηση επαγγελματικής αποκατάστασης. Πιστεύεις ότι ήταν σωστή η επιλογή του να μην ανοίξει αμέσως μετά την ολοκλήρωση των σπουδών δικηγορικό γραφείο; Να καταγράψεις την απάντησή σου σε ένα κείμενο 100-150 λέξεων.

Μονάδες 20

[1] Διατηρήθηκε η ορθογραφία του κειμένου.

Εκτυπωτής Laser Canon I-Sensys LBP243DW II, μόνο 129,99€ από 219,99€! Ισχύει για αγορές έως 31/10/2026.