Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Αυτοεικόνα και αυτοεκτίμηση (Κριτήριο αξιολόγησης)

Μανόλης Μαυρακάκης

2 ημέρες ago

Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Αυτοεικόνα και αυτοεκτίμηση (Κριτήριο αξιολόγησης)

Α. Μη λογοτεχνικό κείμενο

Καθρέφτη, καθρεφτάκι μου

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί απόσπασμα άρθρου της Ντάνι Βέργου που δημοσιεύτηκε στην «Εφημερίδα των Συντακτών» στις 27 Φεβρουαρίου 2022.

Πώς αισθάνεστε όταν κοιτάζεστε στον καθρέφτη; Μήπως πιάνετε τον εαυτό σας να επικρίνει μικρές λεπτομέρειες ή να παραπονιέται «είμαι πολύ χοντρός» ή «είμαι πολύ κοντή» ή «αν είχα διαφορετική μύτη/σώμα/χρώμα μαλλιών θα ήμουν ευτυχισμένος άνθρωπος»; Το πρόβλημα της εικόνας του σώματος είναι διαδεδομένο σε μια κοινωνία που προωθεί μη ρεαλιστικά πρότυπα για το σώμα. Αν κάνετε συχνά αρνητικά σχόλια για την εμφάνισή σας, δεν είστε μόνοι. Μπορείτε να είστε σίγουροι ότι οι περισσότεροι συνομήλικοί σας θα είναι εξίσου επικριτικοί με την εμφάνισή τους, ειδικά δεδομένων όλων των σωματικών αλλαγών που συμβαίνουν καθώς μεγαλώνετε.

Αλλά ενώ είναι φυσιολογικό να μη σας αρέσει κάθε κομμάτι του εαυτού σας, για κάποιους αυτό γίνεται τόσο ακραίο που επηρεάζει την καθημερινή ζωή. Αυτό συμβαίνει επειδή η εικόνα του σώματος –το πώς βλέπετε το πρόσωπο και το σώμα σας– συνδέεται στενά με την αυτοεκτίμηση. Αν δεν είστε ευχαριστημένοι με το σώμα σας, θα σας λείπει η αυτοπεποίθηση. Αν έχετε όμως θετική εικόνα του σώματος, θα είστε πιο ευτυχισμένοι και υγιείς τόσο ψυχικά όσο και σωματικά.

[…] Να θυμάστε ότι όλοι είναι διαφορετικοί. Οι άνθρωποι βιάζονται να κρίνουν την εμφάνιση και αν είστε ευαίσθητοι, όποιος σχολιάζει την εμφάνισή σας μπορεί να επηρεάσει την αυτοεκτίμησή σας. […] Σκεφτείτε πόσοι φίλοι δημοσιεύουν εικόνες του εαυτού τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να τους κάνουν like ή να λάβουν σχόλια. Ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι αντιδρούν στις φωτογραφίες μπορεί να έχει τεράστιο αντίκτυπο στην εικόνα του σώματος και την αυτοπεποίθηση. Αν κάποιος απαντήσει με ένα κακόβουλο σχόλιο, αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά το άτομο, ακόμη και αν πρόκειται απλώς για «πείραγμα». Από την άλλη πλευρά, 100 likes θα μπορούσαν να τονώσουν την αυτοεκτίμησή του. […]

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

1^η δραστηριότητα

Α1. α) Ποια σχέση βλέπει η συγγραφέας ανάμεσα στην εικόνα του σώματος και την αυτοεκτίμηση και ποιον ρόλο παίζουν, κατά τη γνώμη της, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης; (80-90 λέξεις)

β) Να χαρακτηρίσεις τις παρακάτω προτάσεις ως Σωστές ή Λανθασμένες, σύμφωνα με το κείμενο.

Η συγγραφέας θεωρεί ασυνήθιστο το να κάνει κάποιος αρνητικά σχόλια για την εμφάνισή του.
Η εικόνα του σώματος συνδέεται στενά με την αυτοεκτίμηση.
Σύμφωνα με το κείμενο, οι περισσότεροι συνομήλικοι είναι λιγότερο επικριτικοί με την εμφάνισή τους από ό,τι εμείς.
Η κοινωνία προωθεί μη ρεαλιστικά πρότυπα για το σώμα.
Ένα κακόβουλο σχόλιο σε μια φωτογραφία δεν μπορεί να επηρεάσει το άτομο, αν πρόκειται για «πείραγμα».

Μονάδες 15

2^η δραστηριότητα

Α2. α) «Καθρέφτη, καθρεφτάκι μου»: Να σχολιάσεις τη σχέση του τίτλου με το περιεχόμενο του κειμένου και το επικοινωνιακό του αποτέλεσμα.

β) Να σχολιάσετε τη λειτουργία του β´ πληθυντικού ρηματικού προσώπου και της προστακτικής στην τελευταία παράγραφο του κειμένου.

γ) Να εξηγήσετε τη λειτουργία ως προς το επικοινωνιακό τους αποτέλεσμα των παρακάτω σημείων στίξης:

«είμαι πολύ χοντρός»
–το πώς βλέπετε το πρόσωπο και το σώμα σας–
«πείραγμα»

Μονάδες 15

3^η δραστηριότητα

Α3. Να υποθέσεις ότι ένας φίλος σου / μια φίλη σου, που μένει μακριά, σε έχει ενημερώσει μέσω επιστολής ότι συστηματικά δέχεται κοροϊδευτικά σχόλια για την εμφάνισή του/της από τα παιδιά στο σχολείο όπου πηγαίνει. Να συνθέσεις μια επιστολή προς το πρόσωπο αυτό, 200-250 λέξεων, προκειμένου αφενός να το στηρίξεις ψυχολογικά και αφετέρου να το συμβουλεύσεις ποια στάση θα πρέπει να υιοθετήσει στο εξής απέναντι σε αυτούς που το κοροϊδεύουν.

Μονάδες 20

Β. Λογοτεχνικό κείμενο

Ο άλαλος άλλος

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί απόσπασμα διηγήματος του Δημήτρη Νόλλα που συμπεριλαμβάνεται στη συλλογή «Ο παλαιός εχθρός» (εκδ. Καστανιώτη 2004).

Ο δάσκαλος, κάτω από τον πλάτανο έκρυβε τον φλεγόμενο ήλιο, καθόταν εκείνο το μεσημέρι στο μεσοχώρι και ρουφούσε ένα τσίπουρο, λίγο παράμερα από τους άλλους.

Τους παρατηρούσε να περιπαίζουν τον Σάββα επιμένοντας πως είχε έρθει η ώρα να τον παντρέψουν. Τον ζαβό του χωριού, που ενώ ήταν περασμένα τα σαράντα, έδειχνε τα διπλά, παρ’ όλο το μωρουδίστικο ροδαλό του χρώμα. Ή μάλλον ακριβώς γι’ αυτό το χρώμα του προσώπου του έδειχνε τα διπλά χρόνια. Διασκέδαζαν περιγελώντας τον, κι εκείνος ανταποκρινόταν στα πειράγματά τους, άλλοτε με χαμογελαστές γκριμάτσες κι άλλοτε γκρινιάζοντας, με μια μοχθηρότητα στο βλέμμα που δεν κατάφερναν να την κρύψουν τα δασειά του φρύδια.

Ο δάσκαλος μόλις είχε τελειώσει τη στρατιωτική του θητεία και είχε ζητήσει να τοποθετηθεί σε αυτό το απομακρυσμένο χωριό του νομού. Αν και μεγαλωμένος στην πόλη, ήταν ο τόπος καταγωγής του και τον αγαπούσε. Είχε παραστεί και άλλες φορές μάρτυρας των μαρτυρίων του Σάββα, κι όσο ήταν μικρός τού άρεσε, τώρα όμως δυσφορούσε με τέτοιου είδους παιχνίδια, απ’ τα οποία αναδίνονταν μια παράξενη κι αρρωστημένη ευφορία^[1] […] στη μικρή κοινότητα.

Σήμερα όμως, που είχαν βαλθεί να παντρέψουν τον Σάββα, έδειχνε ενοχλημένος περισσότερο από κάθε άλλη φορά. Δεν ήταν μόνο που κάποια απ’ τα πειράγματα μοιάζαν με σωματικά βασανιστήρια, κι αναρωτιόταν ο δάσκαλος για τους λόγους μιας τέτοιας συμπεριφοράς, ήταν και η παρουσία εκείνου του ξένου με το σακίδιο και τα άρβυλα, που είχε φτάσει το ίδιο μεσημέρι πεζοπορώντας από το διπλανό χωριό, και του ’χε πέσει από δίπλα και συνεχώς μιλούσε. Τι υψόμετρο έχει το μέρος, πόσο μακρυά είναι οι πηγές του ποταμού, πόσα παιδιά έχει στο σχολείο, […] του είχε γανώσει τα μυαλά με τις ατέλειωτες ερωτήσεις του. […]

Και τότε εκείνο το πλάσμα, που δεν είχε βγάλει κιχ ως εκείνη τη στιγμή, ούρλιαξε στραβώνοντας το στόμα του […]. Το ουρλιαχτό του, σαν του πεινασμένου λύκου, ήταν αδύνατον να γίνει κατανοητό. Φαίνεται όμως πως για τη μικρή παρέα προβλήματα επικοινωνίας δεν υπήρχαν, καθώς άρχισαν να επαναλαμβάνουν ρυθμικά, «Τη νύφη; Τη νύφη; Ζητάς τη νύφη;» Τα κοροϊδευτικά γιουχαΐσματά τους ακούστηκαν όπως οι κραυγές της αγέλης που προειδοποιούν το αποκομμένο μέλος της πως αρκετά απομακρύνθηκε. […]

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

1^η δραστηριότητα

Β1. Το κείμενο αφηγείται μία ιστορία. Να εντοπίσεις τα πρόσωπα, τον χώρο και τον χρόνο κατά τον οποίο διαδραματίζεται η ιστορία. Ποιο είναι το κεντρικό γεγονός που εκτυλίσσεται; Ποια επίδραση έχει στον ήρωα;

Μονάδες 15

2^η δραστηριότητα

Β2. α) Να αναφερθείτε στο είδος του αφηγητή της ιστορίας (χαρακτηρισμός, ρηματικό πρόσωπο, εστίαση).

β) Να εντοπίσεις και να καταγράψεις στο τετράδιό σου μία μεταφορά, δυο παρομοιώσεις και μια αντίθεση.

Μονάδες 15

3^η δραστηριότητα

Β3. Πώς αντιμετώπιζε παλιά το «μαρτύριο» του Σάββα ο ήρωας και πώς όταν έγινε δάσκαλος του χωριού; Ποια στάση θα κρατούσες εσύ αν ήσουν στη θέση του; Να τεκμηριώσεις σε κάθε περίπτωση την απάντησή σου. Να καταγράψεις την απάντησή σου σε ένα κείμενο 100-150 λέξεων.

Μονάδες 20

^[1] ευφορία: χαρά

«Το/τα θέμα/τα προέρχεται και αντλήθηκε/αν από την πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας που αναπτύχθηκε (MIS5070818-Τράπεζα θεμάτων Διαβαθμισμένης Δυσκολίας για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, Γενικό Λύκειο-ΕΠΑΛ) και είναι διαδικτυακά στο δικτυακό τόπο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (Ι.Ε.Π.) στη διεύθυνση https://www.iep.edu.gr/trapeza-thematon-arxiki-selida/».

Έκπτωση έως -25% για γιορτινό ταξίδι στο εξωτερικό! Ισχύει για πτήσεις από/προς Ελλάδα προς/από Γερμανία, Ελβετία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ισπανία, Ισραήλ, Ολλανδία και Τσεχία! Ισχύει για κρατήσεις έως 02/11 και πτήσεις από 09/11 έως 17/01/2027.