Site icon Φιλολογικός Ιστότοπος

Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Καλλιέργεια Παιδείας Οδικής Ασφάλειας (Κριτήριο αξιολόγησης)

Νέα Ελληνικά Γ´ ΕΠΑΛ: Καλλιέργεια Παιδείας Οδικής Ασφάλειας (Κριτήριο αξιολόγησης)

 

Α. Μη λογοτεχνικό κείμενο

[Καλλιέργεια Παιδείας Οδικής Ασφάλειας]

Απόσπασμα από την εισήγηση της Ευσταθίας Γεωργοπούλου – Σαλτάρη στη Β΄ Σύνοδο της ΙΖ΄ περιόδου της Βουλής των Ελλήνων με τίτλο «Η Κυκλοφοριακή Αγωγή, ως Υποχρεωτικό Μάθημα σε όλες τις Βαθμίδες της Εκπαίδευσης και η Οδική Ασφάλεια» και αντλήθηκε από τα πρακτικά της Έκθεσης της ειδικής μόνιμης επιτροπής οδικής ασφάλειας (2017) .

 

            Στις συνεδριάσεις της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Οδικής Ασφάλειας της Βουλής έχει κατ’ επανάληψιν τεθεί και είναι κοινή διαπίστωση στις τοποθετήσεις των Βουλευτών και των επιστημονικών φορέων και όλων όσοι εμπλέκονται με τα μεγάλα ζητήματα της Οδικής Ασφάλειας ότι η πρόληψη των τροχαίων ατυχημάτων είναι σημαντικότατη. Εκτός από την ενημέρωση των πολιτών, ιδιαίτερη βαρύτητα έχει δοθεί στην αναγκαιότητα ενημέρωσης και καλλιέργειας Παιδείας Οδικής Ασφάλειας στους μαθητές και στις μαθήτριες των σχολείων της χώρας. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο να μάθουν από αυτήν την τρυφερή ηλικία πώς θα γίνουν ως ενήλικες καλοί ως οδηγοί και ως πεζοί, αλλά και να προστατεύουν τον ίδιο τους τον εαυτό.

            Αδιάσειστα είναι τα παρακάτω στατιστικά στοιχεία που αφορούν στα παιδιά και στους νέους – θύματα τροχαίων ατυχημάτων: Κάθε χρόνο χάνουν τη ζωή τους περίπου 30 παιδιά ηλικίας 0-14 ετών (80% των νεκρών είναι επιβάτες και 7% οδηγοί), 39 έφηβοι, ηλικίας 15-17 ετών (46% επιβάτες και 51% οδηγοί), και 186 νεαροί, ηλικίας 18-24 ετών (26% επιβάτες και 72% οδηγοί). Αυτό σημαίνει ότι περίπου 1 στους 5 νεκρούς τροχαίων ατυχημάτων είναι παιδιά και νέοι ως 24 ετών και εκ των οδηγών 9 στους 10 είναι αγόρια, ως επί το πλείστον οδηγοί δίτροχων (όταν η ηλικιακή αυτή ομάδα, αποτελεί μόλις το 1/3 του πληθυσμού της χώρας με περίπου ισοκατανομή αρρένων και θηλέων).

            Γίνεται απολύτως κατανοητό ότι η καλλιέργεια Παιδείας Οδικής Ασφάλειας αποτελεί ύψιστη προτεραιότητα και πρέπει να αποτελέσει στρατηγικό στόχο μεταξύ του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών και του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, για περισσότερο σταθερά και διαρκή αποτελέσματα.

            Ένα πρώτο βήμα προς την κατεύθυνση της ένταξης της εκπαίδευσης Οδικής Ασφάλειας στην εκπαιδευτική διαδικασία αποτέλεσε η απόφαση του Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, το 2010, για την ένταξη του μαθήματος της κυκλοφοριακής αγωγής στο ωρολόγιο πρόγραμμα της τρίτης τάξης των 800 ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων της Χώρας. Οι δράσεις κυκλοφοριακής αγωγής στα σχολεία εντάχθηκαν στα πλαίσια των προγραμμάτων αγωγής υγείας της ευέλικτης ζώνης. Τα προγράμματα αυτά ετοιμάσθηκαν για μαθητές και μαθήτριες της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και μπορούν να υλοποιηθούν από εκπαιδευτικούς όλων των ειδικοτήτων, ενώ δεν εστιάζονται μόνο σε διαδικασίες μετάδοσης γνώσεων, αλλά σε πολλαπλές μεθόδους ευαισθητοποίησης, αλληλεπίδρασης και βιωματικής προσέγγισης των θεμάτων υγείας. Παρόλα αυτά, το βήμα αυτό συνιστούσε μια αναιμική προσπάθεια, μικρή, μπροστά στο μέγεθος της πραγματικής ανάγκης.

            Τα τελευταία χρόνια αναγνωρίστηκε ευρέως πως η διαπαιδαγώγηση των μαθητών σχετικά με την οδική ασφάλεια από τα πρώτα σχολικά χρόνια είναι απολύτως απαραίτητη. Το Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, ανταποκρινόμενο στην ανάγκη αυτή εξέδωσε πρόσφατα εγκύκλιο, με την οποία ορίζει τον τρόπο εισαγωγής του μαθήματος της Κυκλοφοριακής Αγωγής και της Οδικής Ασφάλειας, υποχρεωτικά στο Ωρολόγιο πρόγραμμα όλων των τάξεων των Δημοτικών Σχολείων. […]

            Για την επίτευξη του στόχου της «Ανάπτυξης Παιδείας Οδικής Ασφάλειας» στη χώρα μας, το μάθημα της Κυκλοφοριακής Αγωγής και Οδικής Ασφάλειας θα πρέπει να αποτελεί αντικείμενο συνεχούς και αδιάλειπτης εκπαίδευσης σε όλες τις βαθμίδες, ξεκινώντας ήδη από την προσχολική και συνεχίζοντας στην Πρωτοβάθμια και στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.

            Κρίνεται απαραίτητο να τονιστεί ότι για την επίτευξη του στόχου αυτού, μαζί με όλες τις σχετικές διεργασίες εντός του σχολικού περιβάλλοντος, θα πρέπει να υπάρχει και μια παράλληλη και αμφίδρομη διαβούλευση με τους εκπαιδευτικούς φορείς, που θα κληθούν να εφαρμόσουν στην πράξη, στην καθημερινότητα του σχολείου, τα προγράμματα Κυκλοφοριακής Αγωγής και Οδικής Ασφάλειας.

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

1η δραστηριότητα

Α1. α) Να χαρακτηρίσεις τις παρακάτω προτάσεις ως Σωστές (Σ) ή Λανθασμένες (Λ). Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας με αναφορές στο κείμενο.

  1. Κάθε χρόνο χάνουν τη ζωή τους περίπου 186 νεαροί ηλικίας 18-24 ετών σε τροχαία ατυχήματα.

  2. Η ένταξη του μαθήματος της κυκλοφοριακής αγωγής το 2010 αφορούσε όλες τις τάξεις όλων των Δημοτικών Σχολείων της χώρας.

  3. Τα προγράμματα κυκλοφοριακής αγωγής μπορούν να υλοποιηθούν από εκπαιδευτικούς όλων των ειδικοτήτων.

  4. Σύμφωνα με το κείμενο, οι ηλικίες έως 24 ετών αποτελούν περίπου τα 2/3 του πληθυσμού της χώρας.

  5. Το κείμενο υποστηρίζει ότι η εκπαίδευση στην οδική ασφάλεια πρέπει να ξεκινά από την προσχολική ηλικία και να συνεχίζεται στην Πρωτοβάθμια και τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.

 

β) Ποια είναι η θέση του συγγραφέα, όπως αποτυπώνεται στην δεύτερη παράγραφο; Ποιον τρόπο και ποιο μέσο πειθούς αξιοποιεί, για να αναδείξει την τοποθέτησή του;

 

 

 

Μονάδες 15

 

2η δραστηριότητα

 

Α2. α)Αντιστοιχίστε κάθε λέξη της στήλης Α με τη συνώνυμή της από τη στήλη Β. (Στη στήλη Β μία λέξη περισσεύει.)

Στήλη Α

Στήλη Β

1. αδιάσειστα

α. διαρκή

2. αναιμική

β. αναντίρρητα

3. σταθερά

γ. ισχνή

4. αδιάλειπτης

δ. ευρέως

5. ύψιστη

ε. πρωταρχική

 

στ. συνεχούς

 

 

β)Τα προγράμματα αυτά ετοιμάσθηκαν για μαθητές και μαθήτριες της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης

  1. Στην πιο πάνω πρόταση η σύνταξη είναι ενεργητική ή παθητική;

  2. Να μετατρέψετε την πιο πάνω πρόταση στην αντίθετη συντακτική μορφή

 

γ) κατανοητό, εκπαιδευτικούς: από το δεύτερο συνθετικό των παραπάνω λέξεων να γράψετε δύο νέες λέξεις, μία απλή και μία σύνθετη.

 

δ) αλλά και, ενώ, Παρόλα αυτά. Τι δηλώνουν οι παραπάνω λέξεις που συμβάλλουν στη συνοχή του κειμένου;

Μονάδες 15

 

 

3η δραστηριότητα

 

Α3. Γεγονός είναι ότι τις τελευταίες δεκαετίες οι Έλληνες πληρώνουν βαρύ φόρο αίματος στην άσφαλτο. Να αναφερθείς στα αίτια του φαινομένου και στο «πώς» το σύγχρονο ελληνικό σχολείο μπορεί να συμβάλλει στην ανατροπή του σε ομιλία 200 – 250 λέξεων που θα εκφωνήσεις στη Βουλή των Εφήβων.

Μονάδες 20

 

Β. Λογοτεχνικό κείμενο

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΚΑΜΠΑΡΔΩΝΗΣ (1953 – )

[… γλίτωσε σαν από θαύμα]

Απόσπασμα από το διήγημα του Γιώργου Σκαμπαρδώνη «Η καντάδα» που περιλαμβάνεται στη συλλογή «ΠΡΟΣΟΧΗ: εποχιακή διέλευση βατράχων» (εκδ. Πατάκη, Αθήνα, 2021).

 

            Ο Τάκης ήταν άνεργος χρόνια, επίσημα αλκοολικός, με κομμένο φως και νερό από καιρό. Ψευτοζούσε από κεράσματα ή από ευκαιριακές δουλειές, αν και ήταν καλό μαστόρι, το καλύτερο της περιοχής, ίσως και σε όλη την Κοζάνη: ηλεκτρολογικά, υδραυλικά, χτισίματα, τα ήξερε απέξω και τα έφτιαχνε γρήγορα, έξυπνα, σε χρόνο μηδέν, στο φτερό, γι’ αυτό του είχαν κολλήσει το παρατσούκλι Πεταλούδας. Όμως είχε πέσει στο πιοτό μετά το ατύχημα στην επαρχιακή, πριν από τρία χρόνια -και τότε έπινε, αλλά με μέτρο, δούλευε πολύ κι έβγαζε καλά λεφτά: οδηγούσε αυτός το «Peugeot» και δίπλα του συνοδηγός ήταν η αρραβωνιαστικιά του, η πανέμορφη Νατάσα, με την οποία ετοιμάζονταν να παντρευτούν. Η Νατάσα ήταν από το διπλανό χωριό, τη Χτενούσα, όπως και η μάνα του, η κυρία Ευθυμία. Έμεναν και οι δύο γυναίκες εκεί. Νύχτα, λοιπόν, προς ξημερώματα και ήταν αρκετά πιωμένος -είχαν πάει σε κάτι βαφτίσια στη Νάουσα και στο γλέντι που ακολούθησε. Έτρεχε με εκατόν είκοσι επιστρέφοντας. Ένιωθε αυτοπεποίθηση γιατί ήξερε καλά τον επαρχιακό δρόμο, τις στροφές και τα επικίνδυνα σημεία. Αλλά για λίγα δευτερόλεπτα τον πήρε ο ύπνος, το αυτοκίνητο λοξοδρόμησε, βγήκε εκτός και καρφώθηκε σε μια κολόνα της ΔΕΗ με το αριστερό φανάρι. Η αρραβωνιαστικιά του, που πάντα αρνούνταν να φορέσει ζώνη, εκτινάχθηκε μέσα απ’ το τζάμι δεκαπέντε μέτρα και πήγε κι έπεσε πάνω σ’ ένα δέντρο. Το χειρότερο ήταν πως από τη σύγκρουση ξεκόλλησε η μηχανή, σφεντονίστηκε και κυνήγησε, τηλεκατευθυνόμενη θαρρείς, σαν πεπρωμένο, τη Νατάσα και πήγε και καρφώθηκε επάνω της, την έλιωσε στον κορμό του δέντρου. Οι Τροχαίοι που ήρθαν μετά και είδαν το θέαμα, είπαν ότι δεν είχαν ξαναδεί ποτέ να έχει συμβεί κάτι τέτοιο.

            Ο Τάκης, που φορούσε ζώνη, σώθηκε, έκανε κάποιους μήνες στο νοσοκομείο, με πολλά τραύματα, όμως γλίτωσε σαν από θαύμα. Από τότε, έχοντας βαριές ενοχές και τη μοιραία αγάπη, το πάθος του με τη Νατάσα, έπεσε στην απελπισία και χάθηκε στο πιοτό. Έπινε νυχθημερόν, δεν μπορούσε πια να ξεφύγει, έβγαλε όνομα αλκοολικού, στιγματίστηκε, κι απ’ το τροχαίο και μετά δεν τον φωνάζανε πια στις δουλειές.

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

1η δραστηριότητα

Β1. Να παρουσιάσετε σε μία παράγραφο 50‐60 λέξεων το κεντρικό πρόσωπο του αποσπάσματος και το πρόβλημα που το απασχολεί.

 

2η δραστηριότητα

Β2. α) Να αναφερθείτε στο είδος του αφηγητή της ιστορίας (χαρακτηρισμός, ρηματικό πρόσωπο, εστίαση) στο Κείμενο.

β) Να εντοπίσεις και να καταγράψεις στο τετράδιό σου μία παρομοίωση, μία μεταφορά και ένα ασύνδετο σχήμα.

Μονάδες 15

 

 

3η δραστηριότητα

Β3. Ποιο γεγονός ανέτρεψε την πορεία της ζωής του πρωταγωνιστή και πού τον οδήγησε; Αν τον γνώριζες, ποια συμβουλή θα του έδινες, προκειμένου να συνεχίσει τη ζωή του με τρόπο τέτοιο ώστε να συνέλθει από την περιπέτειά του και να την ξεπεράσει; Να καταγράψεις την απάντησή σου σε ένα κείμενο 100-150 λέξεων.

 

Μονάδες 20

 

Exit mobile version